मान्सूनचे केरळमध्ये धडाक्यात आगमन; पुढील ४८ तासांत महाराष्ट्रात पूर्वमोसमी पावसाचा जोर वाढणार, स्कायमेटचा अंदाज
देशाच्या विविध भागांत वेदर सिस्टम सक्रिय; उत्तर भारतासह महाराष्ट्राला दिलासा मिळण्याची शक्यता
दिर्घप्रतीक्षेनंतर अखेर मान्सूनने ४ जून रोजी केरळमध्ये अधिकृतपणे दस्तक दिली आहे. केरळच्या बहुतांश भागासह तामिळनाडू आणि कर्नाटकच्या काही भागात मान्सूनने प्रवेश केला असल्याची माहिती 'स्कायमेट वेदर'चे मुख्य हवामान तज्ज्ञ महेश पालावत यांनी दिली आहे. मान्सूनचे आगमन काही दिवस उशिराने झाले असले, तरी सुरुवातीच्या टप्प्यात त्याची प्रगती समाधानकारक असून पुढील दोन ते तीन दिवसांत तो आणखी पुढे सरकणार आहे. दरम्यान, महाराष्ट्रातील कोकण, गोवा आणि मराठवाडा या भागात पुढील ४८ ते ७२ तासांत पावसाचा जोर वाढणार असल्याचे संकेत मिळाले आहेत.
देशात 'या' वेदर सिस्टम्स सक्रिय
हवामान विश्लेषणानुसार, सध्या देशात अनेक चक्राकार वारे (सायक्लोनिक सर्क्युलेशन) आणि कमी दाबाचे पट्टे (ट्रफ) सक्रिय आहेत:
- पंजाब आणि पाकिस्तानच्या वर एक चक्राकार हवेची स्थिती निर्माण झाली आहे.
- दक्षिण-पश्चिम राजस्थान आणि सिंध प्रांतावर दुसरे सायक्लोनिक सर्क्युलेशन तयार झाले आहे.
- पूर्वेकडे बिहार आणि पश्चिम बंगालच्या लगतच्या भागावर लोअर लेव्हल सायक्लोनिक सर्क्युलेशन सक्रिय आहे.
- राजस्थान ते थेट दिल्ली-NCR पर्यंत कमी दाबाचा पट्टा (ट्रफ) पसरल्यामुळे उत्तर भारतात हवामान सुहावने झाले असून अनेक ठिकाणी पावसाची नोंद झाली आहे.
महाराष्ट्रात मान्सूनची काय स्थिती असणार?
- कोकण आणि गोवा: गोव्यामध्ये मान्सून पुढील २४ ते ४८ तासांत पोहोचण्याची दाट शक्यता आहे. मुंबई, ठाणे, डहाणू आणि संपूर्ण कोकण किनारपट्टीवर मान्सूनच्या वाऱ्यांचा प्रभाव (मान्सून सर्च) प्रचंड वाढला आहे. त्यामुळे या भागात मुसळधार पावसाची शक्यता आहे.
- मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्र: ६ आणि ७ जून रोजी महाराष्ट्र आणि उत्तर अंतर्गत कर्नाटकाच्या सीमेवर एक नवी चक्राकार हवेची स्थिती निर्माण होत आहे. यामुळे मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रात ६ आणि ७ जून रोजी पावसाचा जोर लक्षणीयरीत्या वाढणार आहे.
- विदर्भ: विदर्भातील ब्रह्मपुरी येथे देशातील सर्वाधिक ४४ अंश सेल्सिअस तापमानाची नोंद झाली असली, तरी मान्सूनच्या पुढील वाटचालीमुळे येत्या काही दिवसांत विदर्भालाही दिलासा मिळण्याचा अंदाज आहे.
उत्तर आणि मध्य भारतात 'खंडवृष्टी'
पंजाब, हरियाणा, दिल्ली-NCR, उत्तर प्रदेश आणि राजस्थानच्या अनेक भागांत येत्या २ ते ३ दिवसांत पाऊस पडेल. मात्र, हा पाऊस सलग न पडता 'खंडवृष्टी' (स्कॅटर्ड रेन) या स्वरूपात असेल; म्हणजेच काही काळ पाऊस पडल्यानंतर पुन्हा हवामान स्वच्छ होईल. मान्सून संपूर्ण देशाला व्यापण्यासाठी ८ जुलैची तारीख मानली जाते. सध्या १ जून ते ३० सप्टेंबर दरम्यान होणारा सर्वच पाऊस मान्सूनच्या श्रेणीत मोजला जात असल्याने शेतकऱ्यांसाठी हा काळ महत्त्वाचा आहे.
अंदमान-निकोबार (पोर्ट ब्लेअर ११४ मिमी) आणि केरळ (कोचीन ८० मिमी) येथे आधीच मुसळधार पाऊस सुरू आहे. मान्सूनची वाटचाल सध्या योग्य दिशेने सुरू असून, लवकरच तो देशाच्या उर्वरित भागात आणि महाराष्ट्रात पूर्ण ताकदीने सक्रिय होईल, असे स्कायमेटने स्पष्ट केले आहे.